Streszczenie
Aby być uprawnionym do skorzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT, wartość sprzedaży w poprzednim i bieżącym roku podatkowym nie może przekroczyć kwoty 240 000 zł. Kwota limitu wzrosła z poziomu 200 000 zł, wraz z nowelizacją ustawy o VAT, której przepisy weszły w życie 1 stycznia 2026 r. Ograniczenie osiąganej wartości sprzedaży netto nie jest jednak jedynym, ponieważ prawo do zwolnienia nie przysługuje w przypadku dokonywania dostawy niektórych towarów oraz świadczenia niektórych rodzajów usług, wyszczególnionych w ww. ustawie.
📄 Podstawa prawna
Na mocy brzemienia art. 113 ust. 1 ustawy o VAT, zwolniona z podatku jest sprzedaż dokonywana przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym obowiązującego limitu w kwocie 240 000 zł. Ten sam artkuł w ustępie 9 wskazuje również, że z preferencji skorzystać mogą także podatnicy rozpoczynający prowadzenie działalności gospodarczej w trakcie roku podatkowego. W takiej sytuacji limit ustalić należy proporcjonalnie do okresu prowadzenia działalności w danym roku. Do limitu nie wlicza się m.in.:
- wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów na odległość, niepodlegającej opodatkowaniu w Polsce,
- sprzedaży na odległość towarów importowanych, niepodlegającej opodatkowaniu w Polsce,
- odpłatnej dostawy towarów/świadczenia usług, zwolnionych z podatku.
❗Ograniczenia preferencji
Przesłanką uprawniającą do skorzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT jest odpowiednia wartość sprzedaży, mieszcząca się w ustawowym limicie. Jeżeli w trakcie roku podatnik dokona czynności w związku z którą limit zostanie przekroczony, to wraz z jej dokonaniem prawo do preferencji wygasa (ta czynność i dalsza sprzedaż podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług).
Podatnik może również z własnego wyboru dokonać rezygnacji ze zwolnienia. W tym celu konieczne jest złożenie do właściwego US formularza VAT-R.
Ustawa o VAT w art. 113 ust. 13 przewiduje również katalog włączeń, zgodnie z którym podatnikami VAT już od pierwszej sprzedaży zostają m.in.:
- dostawcy nowych środków transportu, części do pojazdów samochodowych i motocykli czy terenów budowlanych,
- usługodawcy świadczący usługi prawnicze, doradcze czy jubilerskie.
💻 Analiza wyszukanych wyroków i interpretacji
W interpretacji z dnia 23 stycznia 2026 r., nr 0114-KDIP1-3.4012.5.2026.1.JG, znajdziemy ciekawe stanowisko Dyrektora KIS, dotyczące możliwości skorzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT przez warsztat samochodowy w odniesieniu do świadczonych usług serwisu, w tym wymiany oleju silnikowego oraz naprawy pojazdów samochodowych z wykorzystaniem części. Podatnik planował otwarcie warsztatu i świadczenie usług kompleksowych – usługa serwisowa lub naprawcza, będzie stanowiła świadczenie dominujące, natomiast ewentualna dostawa części lub materiałów eksploatacyjnych będzie miała charakter pomocniczy i będzie niezbędna do prawidłowego wykonania usługi głównej. Na dokumentach sprzedaży potwierdzających wykonanie usługi nie będzie wyodrębniana osobna pozycja dotycząca części samochodowych. Organ podatkowy zgodził się z podatnikiem, że wykorzystanie części do pojazdów samochodowych w ramach świadczenia usługi nie będzie stanowiło dostawy tych części wykluczającej prawo do zwolnienia.
Natomiast w interpretacji z dnia 16 kwietnia 2026 r., nr 0113-KDIPT1-2.4012.59.2026.2.KC, Organ podatkowy wskazał jasno, że przekroczenie limitu zwolnienia skutkuje utratą prawa do preferencji. Zwolnienie traci moc w momencie powstania obowiązku podatkowego z tytułu dostawy towarów i usług. Opodatkowaniu podlega cała kwota transakcji, którą przekroczono limit.
Z kolei interpretacja z dnia 9 kwietnia 2026 r., nr 0112-KDIL3.4012.182.2026.2.KFK, jest przykładem stanowiska Dyrektora KIS, w którym wytłumaczył on, że podatnik który prowadzi działalność nierejestrowaną, anastępnie założy jednoosobową działalność gospodarczą, lecz jego przewidywana wartość sprzedaży w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym nie przekroczy kwoty 240 000 zł, nie będzie miał obowiązku rejestracji do VAT.
📝 Podsumowanie
Zwolnienie podmiotowe z VAT przewidziane w art. 113 ustawy o VAT stanowi istotne uproszczenie dla podatników prowadzących działalność gospodarczą na mniejszą skalę, jednak jego zastosowanie wymaga każdorazowo spełnienia precyzyjnie określonych warunków ustawowych. Kluczowe znaczenie ma nieprzekroczenie rocznego limitu wartości sprzedaży (240 000 zł). posobu rozliczania VAT. aga więc każdorazowo szczegółowej analizy umowy oraz sposobu jej realizacji.
